İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku

İş hukuku yalnız iş ilişkisinin sona erdiği anı değil; sözleşme, çalışma koşulları, çalışma süresi, ücret, izin, sosyal güvenlik ve iş sağlığı güvenliği sürecinin tamamını kapsar.

İş Sözleşmeleri ve Çalışma Koşulları

Yazılı sözleşmenin yanında işin fiilen nasıl yürütüldüğü de önemlidir.

İşverenin çalışma koşullarında esaslı değişiklik yapması halinde değişiklik yazılı bildirilmelidir. İşçi tarafından altı iş günü içinde yazılı kabul edilmeyen esaslı değişiklik kural olarak işçiyi bağlamaz.

Çalışma Süresi ve Fazla Çalışma

Genel haftalık çalışma süresi en fazla 45 saattir.

45 saati aşan çalışma genel olarak fazla çalışma rejimine tabidir ve saat ücretinin %50 artırımlı ödenmesi gündeme gelir. Sözleşmede haftalık süre 45 saatin altında belirlenmişse bu sürenin üzerinde ancak 45 saate kadar olan fazla sürelerle çalışma için genel olarak %25 artırım uygulanır.

Genel yıllık fazla çalışma sınırı 270 saattir.

Yıllık İzin

Bir yıllık hizmet süresinin tamamlanmasıyla yıllık ücretli izin hakkı doğar. Asgari izin süreleri kıdeme göre 14, 20 ve 26 gün olarak değişir; bazı yaş gruplarında özel alt sınırlar bulunur.

Fesih ve Bildirim Süreleri

Feshin kim tarafından, hangi hukuki sebebe dayanılarak ve nasıl bildirildiği önemlidir.

Belirsiz süreli iş sözleşmelerinde genel bildirim süreleri kıdeme göre 2, 4, 6 ve 8 haftadır.

Kıdem tazminatı her fesihte otomatik doğmaz. Temel hukuki dayanak halen yürürlükte tutulan 1475 sayılı Kanun m.14'tür ve fesih nedeni önem taşır.

İşe İade

Genel iş güvencesi sisteminde işyerinde en az 30 işçi bulunması ve işçinin en az 6 aylık kıdeme sahip olması temel koşullar arasındadır; kanundaki diğer şartlar da ayrıca aranır.

İşe iade talebinde fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulmalıdır. Anlaşma olmazsa son tutanaktan itibaren iki hafta içinde dava açılması gerekir.

İşçilik Alacakları ve Arabuluculuk

Ücret, fazla çalışma, yıllık izin, prim, hafta tatili ve feshe bağlı talepler dosyaya göre gündeme gelebilir.

Birçok işçi-işveren alacak ve tazminat davasında dava açmadan önce zorunlu arabuluculuk uygulanır.

SGK ve İş Kazası

İşverenin SGK'ya sigortalı işe giriş-çıkış ve prim bildirimleri gibi yükümlülükleri bulunur.

4/a kapsamındaki işçide iş kazası meydana geldiğinde işverenin genel olarak kolluğa derhal ve SGK'ya kazadan sonraki üç iş günü içinde bildirim yükümlülüğü vardır; özel durumlar saklıdır.

İş kazasının SGK'ya bildirilmesi, işverenin hukuki sorumluluğunun otomatik olarak kabul edildiği anlamına gelmez. İş kazası niteliği, kusur, zarar ve iş sağlığı güvenliği yükümlülükleri ayrı ayrı incelenebilir.

Hukuki içerik son kontrol:

İş sözleşmesi, fesih, işe iade, işçilik alacağı veya sosyal güvenlik bağlantılı bir konu hakkında bize ulaşabilirsiniz.

İletişim