Yabancılar ve Göç Hukuku

Türkiye'de yaşayan, çalışan, eğitim gören, yatırım yapan veya başka bir hukuki bağlantısı bulunan yabancıların durumu tek bir izin veya belgeyle açıklanamaz. İkamet statüsü, çalışma hakkı, aile ilişkileri, vatandaşlık süreçleri, taşınmaz edinimi ve idari kararlar birbirinden farklı mevzuat ve kurumlara tabidir.

İkamet İzinleri

6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu; kısa dönem, aile, öğrenci, uzun dönem, insani ikamet ve insan ticareti mağduru ikamet izni gibi farklı kategoriler düzenler.

Kısa dönem ikamet izninde güncel genel sistemde çoğu kategori için tek seferde iki yıla kadar süre verilebilir. Ancak başvurunun belirli bir kategoriye girmesi tek başına izin verileceği anlamına gelmez. Başvurunun amacı, belgeler ve kişinin güncel durumu birlikte değerlendirilir.

Aile ikamet izni ayrı bir statüdür ve güncel kanunda belirli koşullarda üç yıla kadar verilebilir. Boşanma, destekleyicinin ölümü veya aile ilişkisinin değişmesi halinde başka bir ikamet türüne geçişin mümkün olup olmadığı ayrıca incelenmelidir.

Çalışma İzni

İkamet izni ile çalışma izni aynı şey değildir. Geçerli bir ikamet izni yabancıya genel olarak otomatik çalışma hakkı vermez. Çalışma izni ise yürürlükteki uluslararası işgücü mevzuatı çerçevesinde değerlendirilir ve belirli koşullarda ikamet hakkı bakımından da sonuç doğurabilir.

Başvurularda işveren, işyeri, ücret, yabancının statüsü ve başvuru tarihindeki güncel değerlendirme kriterleri dikkate alınmalıdır.

Türk Vatandaşlığı

5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu farklı vatandaşlık yolları düzenler. Genel yolla vatandaşlıkta, başvuru öncesindeki beş yıllık kesintisiz ikamet dahil çeşitli şartlar birlikte aranır.

Türk vatandaşıyla evlilik otomatik vatandaşlık sağlamaz. Evlilik yoluyla başvuru bakımından evliliğin en az üç yıldır devam ediyor olması ve kanundaki diğer şartların bulunması gerekir.

Yatırım veya taşınmaz bağlantılı istisnai vatandaşlık süreçlerinde yatırım işlemi ile vatandaşlık kararı aynı hukuki işlem değildir. Gerekli mali veya maddi şartın karşılanması vatandaşlığın otomatik olarak verileceği anlamına gelmez.

Yabancıların Taşınmaz Edinimi

Yabancı gerçek kişilerin Türkiye'de taşınmaz edinimi Tapu Kanunu ve ilgili düzenlemelere tabidir. Kanunda kişi başına ülke genelinde 30 hektar ve özel mülkiyete konu alan bakımından ilçe bazında %10 sınırı gibi kurallar bulunur. Güvenlik bölgeleri ve taşınmazın niteliği de önem taşıyabilir.

Taşınmaz satın almak otomatik olarak vatandaşlık veya sınırsız ikamet hakkı doğurmaz.

Sınır Dışı Etme Kararları

Sınır dışı etme kararı, yabancının Türkiye'de kalma durumunu doğrudan etkileyebilir. Güncel 6458 sayılı Kanun uyarınca kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde idare mahkemesine başvuru mümkündür.

İnceleme yalnız kararın başlığı üzerinden yapılmaz. İdarenin dayandığı hukuki sebep, tebliğ, kişinin aile ve özel hayatı, Türkiye'deki statüsü ve kanundaki sınır dışı etmeme hükümlerinin uygulanıp uygulanamayacağı birlikte değerlendirilir.

İdari Gözetim ve Geri Gönderme Merkezleri

Sınır dışı kararı ile idari gözetim kararı farklı işlemlerdir. İdari gözetim kararı kanundaki koşullarda verilebilir ve kişi geri gönderme merkezinde tutulabilir.

Güncel kanunda idari gözetim süresi genel olarak altı ayı geçemez; yabancının iş birliği yapmaması veya gerekli bilgi ve belgeleri sağlamaması nedeniyle işlemin tamamlanamadığı durumlarda en fazla altı ay daha uzatılabilir.

İdari gözetime karşı Sulh Ceza Hâkimliğine başvuru mümkündür. Bu başvuru, sınır dışı kararına karşı idare mahkemesinde yürütülen süreçten ayrıdır.

İlk İncelemede Önemli Belgeler

Pasaport, giriş-çıkış kayıtları, mevcut ikamet veya çalışma izinleri, tebligatlar, idari kararlar, aile ve çalışma statüsüne ilişkin belgeler dosyanın niteliğine göre önem taşıyabilir.

Hukuki içerik son kontrol:

İkamet, çalışma izni, vatandaşlık veya bir idari karar hakkında hukuki değerlendirme gerekiyorsa bize ulaşabilirsiniz.

İletişim